Prof. Yaprak anlattı: Koronavirüs karaciğeri de etkiliyor mu?

Prof. Dr. Onur Yaprak, yeni tip koronavirüsün (Kovid-19) iç organlara etkisiyle ilgili olarak “Hastaların yüzde 20’sinde yapılan kan tahlillerinde karaciğer enzimleri de yüksek saptandı. Buna yönelik birkaç olası mekanizma mevcut olsa da hastalığı geçirenlerde karaciğerde kalıcı bir hasar gelişmediği biliniyor” dedi.

SAĞLIK 27.04.2020, 15:11 27.04.2020, 15:12
Prof. Yaprak anlattı: Koronavirüs karaciğeri de etkiliyor mu?

Medipol Mega Üniversite Hastanesi Organ Nakli Bölümünden Prof. Dr. Onur Yaprakyeni tip koronavirüsün (Kovid-19) iç organları nasıl etkilediğiyle ilgili birtakım bilgiler verdi.

Koronavirüslerin aslında insanlarda hastalık yaptığı bilinen ve üst solunum yolu enfeksiyonlarının yüzde 10 ila 15’inden sorumlu bir virüs ailesi olduğuna dikkati çeken Yaprak, şöyle devam etti:

"Bu virüsler insanlar dışında hayvanlarda da bulunur. Koronavirüsün alfa, beta, gama ve deltacoronavirüs olmak üzere dört farklı cinsi var. Alfa ve beta koronavirüs insanları enfekte edebilirken, gama ve delta koronavirüs sadece hayvanları etkileyebiliyor. 20 yıldan kısa bir süre önceye kadar koronavirüs, insanlarda hafif derecede hastalığa neden olan bir virüs olarak değerlendirildiği için aslında araştırmaların çok da odak noktası olmamıştı, ta ki 2003 yılında Çin’de SARS’a ve 2012 yılında Arap yarımadasında MERS salgınlarına yol açana kadar. Çin’in Vuhan kentinde Aralık 2019 sonunda başlayarak tüm dünyaya yayılan yeni tip koronavirüse ise SARS-CoV-2 adı verildi ve yaptığı hastalığa ise Kovid-19 hastalığı denildi. Hastalık kısa zamanda tüm dünyaya yayıldı ve Dünya Sağlık Örgütü tarafından pandemi ilan edildi.”

'Hastalık 4 şekilde görülüyor'

Prof. Dr. Yaprak, koronavirüse yakalananların 4 klinik tablo şeklinde hastalığı geçirdiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Bir kısım asemptomatik yani hiçbir bulgu vermeden geçirirken, vakaların yüzde 50’si hastalığı ağır bir grip gibi 7-14 gün hissederek geçiriyor. Yüzde 15’lik kısım hastaneye, yüzde 5’lik kısım ise yoğun bakım yatışı gerektirecek kadar ağır geçiriyor. Virüsün insan vücuduna girdiği yol damlacık enfeksiyonu şeklinde solunum yolu olsa da virüsün tutunduğu ACE2 reseptörleri burun, boğaz, akciğer dışında kalp, böbrekler, karaciğer ve safra yollarında da bulunmakta."

Koronavirüsün karaciğerde hastalığa yol açıp açmadığı konusuna ilişkin ise Prof. Dr. Yaprak, şu açıklamada bulundu:

"Daha önceki SARS enfeksiyonunda karaciğerin etkilenme oranı yüzde 60 oranında saptanmış. Kovid-19’da henüz net bir bilgi olmamakla beraber ACE2 reseptörleri yüzde 59.7 oranında safra kanalı hücrelerinde, yüzde 2.6 oranında da karaciğer hücrelerinde bulunmuş. Virüsün dışkıda bulunma oranının yüzde 30 olduğu ve hastaların yüzde 10’unda ishal şikayetinin de bulunduğu bilinmekte. Tüm bu bulgular virüsün bir şekilde karaciğer-safra yollarına da uğradığını destekliyor."

'Siroz hastalarına dikkat'

Prof. Dr. Yaprak, Kovid-19’a yakalanan hastaların yüzde 14-53 kadarında yapılan kan tahlillerinde karaciğer enzimlerinin de yüksek saptandığına işaret ederek, değerlendirmelerini şöyle sürdürdü:

"Bu yüksekliğin nedenine yönelik birkaç olası mekanizma mevcut. Bunlardan bir tanesi sistemik olarak enfeksiyonun karaciğeri ikincil etkilemesi, ikinci olası mekanizma altta ılımlı karaciğer hastalığı olanların virüs ile birlikte karaciğer değerlerinin bozulması, üçüncü olası mekanizma ise virüsün karaciğerde direkt hasar yapma yani hepatite yol açma riski. Ancak bu son olasılık en düşük ihtimal gibi görünüyor. Daha düşük bir ihtimal ise enfeksiyona yönelik kullanılan bazı ilaçların karaciğer enzimlerinde geçici yükselmelere sebep olma olasılığıdır. Sebep ne olursa olsun hastalığı geçirenlerde karaciğerde kalıcı bir hasar gelişmediği biliniyor. Ancak hali hazırda karaciğer sirozu olan hastaların bağışıklığının düşük olduğu ve virüse yakalanmaları durumunda hem hastalığı daha ağır geçirecekleri hem de mevcut karaciğer siroz bulgularının enfeksiyonun sistemik etkisi ile daha da kötüleşeceğini söyleyebiliriz."

'Kilo almayın, bitkisel ilaçları temkinli kullanın'

Ancak hiçbir hastalığı olmayan sağlıklı insanları bekleyen başka bir tehlike olduğunu belirten Prof. Dr. Yaprak, şu bilgileri verdi:

"Virüsten korunma nedeni ile evde izolasyon altında olduğumuz bu günlerde kilo almamaya çalışmalıyız. Mümkün mertebe evde hareket ve egzersiz yapmaya, sağlıklı beslenmeye, atıştırmalardan kaçınmaya dikkat etmemiz gerekiyor. Zaten dünya genelinde karaciğer yağlanmasının her 3 kişiden 1’ini etkilediğini ve karaciğer yağlanmasının beraberinde metabolik sendrom, diyabet, koroner kalp hastalıkları, siroz gelişme riskinin arttığını bilmekteyiz. Bu yüzden evde izolasyon sürecini kilo almadan atlamamız tüm vücut sağlımız için çok önemli. Son olarak virüse karşı bağışıklığımızı artırma gayreti ile ne olduğunu bilmediğimiz bir takım bitkisel reçetesiz satılan takviye edici ürünlere karşı çok dikkatli olmalıyız. Doktor tavsiyesi olmadan kulaktan duyma bilgiler ile kullanılacak aşırı dozda bitkisel ürünler karaciğerimize zarar verebilir."

Yorumlar (0)
15°
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
COVİD-19 aşısı üretilse, aşı olur musunuz?
COVİD-19 aşısı üretilse, aşı olur musunuz?
Namaz Vakti 27 Mayıs 2020
İmsak 03:36
Güneş 05:30
Öğle 13:06
İkindi 17:04
Akşam 20:33
Yatsı 22:18
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 26 53
2. Başakşehir 26 53
3. Galatasaray 26 50
4. Sivasspor 26 49
5. Beşiktaş 26 44
6. Alanyaspor 26 43
7. Fenerbahçe 26 40
8. Göztepe 26 37
9. Gaziantep FK 26 32
10. Denizlispor 26 31
11. Antalyaspor 26 30
12. Gençlerbirliği 26 28
13. Kasımpaşa 26 26
14. Konyaspor 26 26
15. Malatyaspor 26 25
16. Çaykur Rizespor 26 25
17. Ankaragücü 26 23
18. Kayserispor 26 22
Takımlar O P
1. Hatayspor 28 53
2. Erzurum BB 28 47
3. Bursaspor 28 46
4. Adana Demirspor 28 45
5. Akhisar Bld.Spor 28 45
6. Fatih Karagümrük 28 43
7. Altay 28 43
8. Ümraniye 28 40
9. Giresunspor 27 38
10. Keçiörengücü 28 35
11. Balıkesirspor 28 35
12. Menemen Belediyespor 28 35
13. İstanbulspor 27 33
14. Altınordu 28 31
15. Boluspor 28 25
16. Osmanlıspor 28 24
17. Adanaspor 28 20
18. Eskişehirspor 28 17
Takımlar O P
1. Liverpool 29 82
2. Man City 28 57
3. Leicester City 29 53
4. Chelsea 29 48
5. M. United 29 45
6. Wolverhampton 29 43
7. Sheffield United 28 43
8. Tottenham 29 41
9. Arsenal 28 40
10. Burnley 29 39
11. Crystal Palace 29 39
12. Everton 29 37
13. Newcastle 29 35
14. Southampton 29 34
15. Brighton 29 29
16. West Ham 29 27
17. Watford 29 27
18. Bournemouth 29 27
19. Aston Villa 28 25
20. Norwich City 29 21
Takımlar O P
1. Barcelona 27 58
2. Real Madrid 27 56
3. Sevilla 27 47
4. Real Sociedad 27 46
5. Getafe 27 46
6. Atletico Madrid 27 45
7. Valencia 27 42
8. Villarreal 27 38
9. Granada 27 38
10. Athletic Bilbao 27 37
11. Osasuna 27 34
12. Real Betis 27 33
13. Levante 27 33
14. Deportivo Alaves 27 32
15. Real Valladolid 27 29
16. Eibar 27 27
17. Celta de Vigo 27 26
18. Mallorca 27 25
19. Leganés 27 23
20. Espanyol 27 20
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@